Site designed and operated by OneWorld copyright © 2004   

Είναι πολύ δύσκολο να προσδιορίσει κανείς με ακρίβεια πότε "στήθηκε" το Νεχώρι.
Η προφορική παράδοση αναφέρει και τα ευρήματα συνηγορούν ότι τρείς τουλάχιστο οικισμοί πρέπει να προϋπήρξαν στον ευρύτερο χώρο του Νεοχωρίου:

  1. Τα Ελληνικά κοντά στο ξωκκλήσι του Αϊ-Νικόλα στο φράγμα του Ευήνου, πιθανότατα προχριστιανικός και βυζαντινός οικισμός.
  2. Τα Παλιχώρια, που βρίσκονται στα βορειοδυτικά του σημερινού οικισμού και σε απόσταση μιάς περίπου ώρας δρόμο απ΄αυτόν. Από τα τοπωνύμια της περιοχής εικάζεται ότι πρόκειται για βυζαντινό ή μεταβυζαντινό οικισμό. Και οι δύο αυτοί οικισμοί, κατά την παράδοση, φαίνεται πως εγκαταλείφτηκαν, αφού πρώτα αποδεκατίστηκαν οι κάτοικοί τους από κάποιο φοβερό Θανατικό.
  3. Το Παλιονέχωρο, που βρίσκεται βορειοανατολικά του χωριού, στα σύνορα της Επαρχίας, Ναυπακτίας και του Νομού Ευρυτανίας, οικισμός που "στήθηκε", όπως λέγεται, στα χρόνια της Τουρκοκρατίας.
Το Παλιονέχωρο εγκαταλείφθηκε, γιατί "χαλάστηκε" από τους Τούρκους. Η στοματική παράδοση διατήρησε την αιτία του "χαλασμού". Η παπαδιά, λέει, σκότωσε με το πλαστήρι τον Τούρκο καπετάνιο, που πήγε για κατάλυμα στο σπίτι του παπά και της "ρίχτηκε".
Τότε φαίνεται να χτίστηκε το χωριό στη σημερινή του θέση, θέση παράμερη από τη διάβα των Τούρκων, στην τοποθεσία Κλίνιβο. Κλίνοβο (το) είναι λέξη σλαβική και σημαίνει τόπος σαν σφήνα. Και πράγματι το αντέρεισμα, που είναι χτισμένο το χωριό, χώνεται σαν σφήνα στα δύο ρέματα, τον Κλινοβίτη ανατολικά και τον Καλαμίτη δυτικά, που ενώνονται στη θέση Δίρρεμα. Πότε ακριβώς χτίστηκε; Δεν είναι δυνατόν να προσδιοριστεί με ακρίβεια. Απ΄τα γραπτά όμως που σώζονται (πωλητήρια ομολογία του 1770 και πατριαρχικό επιτίμιο του 1775) εμφανίζεται το Νεχώρι συγκροτημένη κοινοτική μονάδα.

Επομένως στα 1770 υπήρχε χωριό με προεστό, με παπά, με δράση και συμμετοχή στα κοινά. Στις παραμονές του 1821 το Νεχώρι μετρούσε 60 φαμελιές κάπου 300 ψυχές (Πουκεβίλ).
Οι Νεχωρίτες πήραν μέρος σ΄ όλη τη διάρκεια του αγώνα υπέρ της ανεξαρτησίας κάτω από τις οδηγίες του Γιαννάκη Γιολντάση οπλαρχηγού της Ευρυτανίας. Πολλοί πολέμησαν δίπλα στο Διάκο (στην Αλαμάνα σκοτώθηκε ο Δημήτριος Μπέλος), στο Μακρή, τον Καραϊσκάκη, τον Τζαβέλα, το Δράκο.
Σαράντα τρείς (43) Νεχωρίτες αγωνιστές μνημονεύονται ευφήμως στα έγγραφα των Αρχείων του Κράτους και της Εθνικής Βιβλιοθήκης.
Κατά τη διέλευση του Μουσταή πασά της Σκόντρας απ΄τα Κραβαριτοχώρια προς Μεσολόγγι (Σ/βριος του 1823) το Νεχώρι, όπως και άλλα χωριά της περιοχής "προσκύνησαν δι΄επιφάνειαν", δηλ. ψευδοπροσκύνησαν και το χωριό δε "χαλάστηκε". Οι κάτοικοι όμως για καλό και για κακό άφησαν το χωριό και κρύφτηκαν στον Καρφοπεταλιά (βουνό βραχώδες και δυσκολοπάτητο) για σιγουριά. Μετά το 21 και ως τα 1912 το Νεχώρι αυτοδιοικείται εσωτερικά με πάρεδρο, ανήκει όμως στο Δήμο Αραχώβης (1835), Προσχίου (1836-1869), Κλεπαίδος (1869-1912), οπότε γίνεται Κοινότητα. (Το 1998 καταργείται η Κοινότητα και υπάγεται στο Δήμο Πλατάνου).
Οι κάτοικοι είναι ντόπιοι, γηγενείς, που ενισχύθηκαν κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας με "επήλυδες", που έφτασαν κυνηγημένοι απ΄τους Τούρκους από τη Φωκίδα, τη Φθιώτιδα, τη Λειβαδιά και την Ήπειρο. Οι Νεχωρίτες ασχολούνταν, με την καλλιέργεια της γης και την κτηνοτροφία. Επειδή όμως ο κλήρος ήταν μικρός, τα βοσκοτόπια περιορισμένα και ο πληθυσμός αυξανόταν συνεχώς, επικουρικά ασχολούνταν με τη σηροτροφία, τους βρίσκουμε στοιβαχτάδες στη Λειβαδιά και ταξιδιώτες ως τη Ρουμανία, Ρωσία και Αμερική.

Από το 1950 αρχίζει η παρακμή του χωριού. Το μεγάλο κύμα της εσωτερικής και εξωτερικής μετανάστευσης αποδεκατίζει το χωριό. Η πληθυσμιακή εξέλιξη του χωριού έχει ως εξής:
1817 (Πουκεβίλ) 60 οικογεν. 300 ψυχές περίπου
1823 (Συμβόλαιο αγοράς) 60 " 300 "
1829 (Κατάλογος ψηφοφορίας) 50 " 200 "
1835 (Σύσταση Δήμου) 77 " 428 "
1844 (απογραφή)   362 "
1868 (Διατ/μα σύστασης Δήμου)   617 "
1879 (απογραφή)   802 "
1889 "   693 "
1896 "   816 "
1907 "   827 "
1920 "   543 "
1928 "   623 "
1940 "   636 "
1951 "   496 "
1961 "   389 "
1971 "   198 "
1981 "   231 "
1991 "   174 "
2001 "   154 "

επιλέξτε τις φωτογραφίες
"από δρόμο Σπηλιάς"